Opublikowane wczoraj indeksy ZEW okazały się znacznie lepsze od oczekiwań – wszystkie składowe raportu znalazły się w "zielonej strefie". Mimo to euro nie odnotowało wyraźnego umocnienia w reakcji na publikację. Co więcej, euro pozostaje pod presją nie tylko w relacji do dolara, lecz także w najważniejszych parach walutowych, takich jak EUR/JPY, EUR/CHF i EUR/GBP. W przypadku EUR/USD sytuację dodatkowo komplikuje szerokie umocnienie amerykańskiej waluty. Po krótkiej korekcie sprzedający ponownie przystąpili do ataku na psychologicznie istotny poziom wsparcia 1,1000.
Dlaczego inwestorzy tak powściągliwie zareagowali na październikowe dane ZEW, chociaż opublikowane wskaźniki rzeczywiście wyraźnie przewyższyły prognozy.

Przyjrzyjmy się liczbom. Niemiecki indeks nastrojów gospodarczych ZEW wzrósł do 35,6 pkt wobec 28,1 pkt odnotowanych we wrześniu. Jest to najwyższy poziom wskaźnika od lutego bieżącego roku. Ogólnoeuropejski indeks nastrojów gospodarczych ZEW również wykazał wyraźną poprawę. Po dwóch miesiącach spadków wzrósł z 18,5 do 26,5 pkt. Poprawie uległa także ocena bieżącej sytuacji gospodarczej w Niemczech. Odpowiedni wskaźnik zwiększył się z -35,9 do -33,2 pkt. Oznacza to, że pozytywne zmiany objęły zarówno oczekiwania dotyczące przyszłej koniunktury, jak i ocenę aktualnej sytuacji gospodarczej.
Komentując opublikowane dane, przedstawiciel instytutu ZEW zwrócił uwagę na wzrost liczby zamówień w przemyśle oraz spadek cen ropy naftowej. Poprawiły się również perspektywy dla branży chemicznej, farmaceutycznej i elektrotechnicznej. Dla euro są to pozytywne sygnały: słabnąca presja kosztów energii daje przedsiębiorstwom pewną ulgę, a rosnąca liczba zamówień pozwala liczyć na stopniowe ożywienie produkcji.
Poprawa nastrojów nie oznacza jednak, że europejska gospodarka weszła już na ścieżkę odbudowy. Warto przypomnieć, że mimo ostatniego wzrostu niemiecki wskaźnik oceny bieżącej sytuacji gospodarczej nadal utrzymuje się na minusie. W strefie euro analogiczny indeks praktycznie utknął na poziomie -14,7 pkt. Sytuacja w poszczególnych sektorach gospodarki również pozostaje niejednoznaczna: perspektywy dla przemysłu metalurgicznego pogorszyły się, a wskaźnik nastrojów w budownictwie odnotował dalszy spadek, osiągając jeszcze bardziej ujemne wartości. W rezultacie uczestnicy rynku otrzymali dziś sygnał dający pewne powody do optymizmu, który jednak nie zmienił zasadniczo fundamentalnych perspektyw euro.
Warto przypomnieć, że indeksy ZEW, w przeciwieństwie do IFO i PMI, odzwierciedlają przede wszystkim oczekiwania analityków finansowych i inwestorów instytucjonalnych dotyczące perspektyw gospodarczych w horyzoncie najbliższych sześciu miesięcy. Indeks IFO opiera się natomiast na badaniach ankietowych przeprowadzanych wśród niemieckich przedsiębiorstw i obejmuje zarówno ocenę bieżącej sytuacji gospodarczej, jak i prognozy dotyczące koniunktury w najbliższych miesiącach. Indeksy PMI również opierają się na badaniach ankietowych wśród firm, ale koncentrują się na zmianach aktywności biznesowej względem poprzedniego miesiąca, obejmując m.in. produkcję, nowe zamówienia, zatrudnienie i ceny.
Dlatego z punktu widzenia inwestorów dla EUR/USD kluczowa jest kompleksowa ocena sygnałów makroekonomicznych. Optymistyczny sygnał płynący z indeksów ZEW powinien znaleźć potwierdzenie w kolejnych odczytach IFO, a przede wszystkim PMI. Dopiero jednoczesna poprawa tych wskaźników pozwoliłaby mówić nie tylko o wzroście optymizmu wśród przedstawicieli sektora finansowego, lecz także o rzeczywistej poprawie aktywności gospodarczej. Oczywiście nawet taki scenariusz nie gwarantowałby umocnienia EUR/USD, zwłaszcza w warunkach szerokiego umocnienia dolara. Stanowiłby jednak mocniejszą podstawę do oceny, że europejska gospodarka zaczyna wykazywać oznaki ożywienia.
Nawet w takim scenariuszu nie musiałoby to automatycznie oznaczać wzrostu oczekiwań na bardziej jastrzębie stanowisko Europejskiego Banku Centralnego. Polityka pieniężna EBC zależy przede wszystkim od perspektyw inflacji, trwałości presji cenowej oraz kondycji gospodarki. Mimo spadku cen ropy naftowej skutki szoku energetycznego nadal generują ryzyko stagflacji. Wysokie ceny energii jednocześnie podbijają inflację i hamują wzrost gospodarczy. W tych warunkach EBC musi zachować szczególną ostrożność.
Innymi słowy, sama poprawa indeksów ZEW nie wystarczy, aby oczekiwać przyspieszenia procesu zacieśniania polityki pieniężnej w Europie i zmniejszenia przewagi dolara wynikającej z różnicy stóp procentowych.
Dolar znajduje się w tym kontekście w zupełnie innych warunkach fundamentalnych. Październikowy raport z rynku pracy (Nonfarm Payrolls) wykazał wzrost zatrudnienia o 165 tys. miejsc pracy, a dane za dwa poprzednie miesiące zostały łącznie zrewidowane w górę o 84 tys. Ogólny wskaźnik CPI wzrósł o 0,4% m/m, natomiast inflacja bazowa już trzeci miesiąc z rzędu utrzymuje się na poziomie 0,3% m/m. Wcześniejsze odczyty indeksów ISM oraz dane wskazujące na wzrost amerykańskiego PKB o 3,4% w trzecim kwartale dodatkowo potwierdziły ten obraz. Pokazują one, że odporności rynku pracy i całej gospodarki USA towarzyszy utrzymująca się presja inflacyjna.
W tych warunkach kilku przedstawicieli Rezerwy Federalnej, w tym Christopher Waller, Lorie Logan i Mary Daly, przyjęło bardziej jastrzębią retorykę, wzmacniając rynkowe oczekiwania dotyczące dwóch podwyżek stóp procentowych – w grudniu oraz na jednym z dwóch pierwszych posiedzeń w 2027 roku. Wczoraj szef Fed, Kevin Warsh, nie potwierdził takiego scenariusza, ale również go nie wykluczył, nie podważając tym samym utrwalonych już jastrzębich oczekiwań. W rezultacie dolar kontynuował umocnienie na szerokim rynku, również w relacji do euro.
W rezultacie dobre dane ZEW nie zmieniły układu sił na parze EUR/USD. Nadal dominuje scenariusz spadkowy, jednak otwieranie krótkich pozycji bezpośrednio przy wielomiesięcznych minimach wiąże się z podwyższonym ryzykiem korekty. Bardziej uzasadnione wydaje się rozważanie sprzedaży podczas korekcyjnych wzrostów ceny lub po zdecydowanym przełamaniu wsparcia na poziomie 1,0970 (dolna granica Wstęg Bollingera na interwale W1) i utrzymaniu się ceny poniżej tego poziomu. Kolejny poziom wsparcia znajduje się przy 1,0930 (górna granica chmury Kumo na interwale miesięcznym).
